Тоғда яшанг ва пул олинг

Италияда денгиз сатҳидан 2200 метрдан ортиқ баландликда ўтказиладиган илмий тажриба учун кўнгиллилар қидирилмоқда. Уларга бепул яшаш жойи, озиқ-овқат, шунингдек, бир ой учун 400 евро (тахминан 230 минг тенге) таклиф этилмоқда.

Тажриба Стельвио миллий боғининг марказида, Валь-Мартеллодаги 2265 метр баландликда жойлашган “Нино Корси” тоғ бошпанасида ўтказилади.

Валь-Мартелло – Шимолий Италиядаги Больцано (Жанубий Тироль) автоном провинциясида жойлашган хушманзара тоғ водийсидир. Водий жойлашган “Стельвио” миллий боғи Шарқий Альп тоғларининг марказий қисмида улкан ҳудудни эгаллаган бўлиб, икки вилоят ва тўрт провинция чегараларини қамраб олади.

Нашрнинг хабар беришича, дунё миқёсида қарийб 200 миллион киши 2000 метрдан баландликда яшайди, янада кўпроқ одамлар эса бундай жойларга туристик ёки бошқа мақсадларда ташриф буюришади. Бироқ илмий тадқиқотлар шу пайтгача асосан 3000–4000 метрдан ортиқ бўлган экстремал баландликларга қаратилган бўлиб, ўртача баландликлар ҳақидаги тиббий билимларда сезиларли бўшлиқ қолдирган. Тадқиқотчилар айнан мана шу бўшлиқни “Mane” (Moderate Altitude Healthy Exposure — Ўртача баландликдаги соғлом таъсир) деб номланган лойиҳа ёрдамида тўлдирмоқчилар.

“Тажриба давомида юрак-қон томир ва нафас олиш тизими функцияларидан тортиб, метаболизм, уйқу, иштаҳа ва жисмоний фаолликкача бўлган турли кўрсаткичлар кузатиб борилади. Портатив эхографлар, глюкозани узлуксиз ўлчаш учун сенсорлар ҳамда қондаги газлар ва гемоглобинни таҳлил қилиш учун махсус қурилмалар каби замонавий технологиялардан фойдаланилади”, дейилади материалда.

Лойиҳа 18 ёшдан 40 ёшгача бўлган, соғлиғи яхши ва вазни меъёрда бўлган саккиз нафар эркак ва аёлга мўлжалланган. Дори воситаларини истеъмол қилувчи, спиртли ичимлик ёки гиёҳванд моддалар қабул қилувчи, қон босими юқори бўлган ҳамда дори-дармон билан даволанишни талаб қиладиган сурункали касалликларга чалинган шахслар иштирок этишга қўйилмайди. Шунингдек, махсус парҳезларга (масалан, веганликка) амал қилувчи, озиқ-овқат аллергияси ёки бузилиши бўлган, шунингдек, ҳафтасига икки мартадан ортиқ интенсив машғулотлар билан шуғулланувчи номзодлар қабул қилинмайди. Қўшимча шарт – иштирокчилар тадқиқот бошланишидан олдинги охирги тўрт ҳафта давомида 1500 метрдан баландликда бўлмаган бўлиши керак.

Лойиҳа 2026 йил сентябрь ойида бошланади.