Adidas’га жаҳон бўйлаб норозилик ёғилмоқда

Ғазо секторида минглаб бегуноҳ инсонларнинг аъзоларидан айрилишига ва чуқур инсоний фалокатга сабаб бўлган геноцидчи Исроил армиясининг нафақадаги ҳарбий хизматчисини реклама юзи сифатида танлаган Adidas’га нисбатан норозиликлар ва бойкот чақириқлари кўпаймоқда.

Adidas Исроилда фақат битта пойабзалга эҳтиёжи бор мижозларга жуфт ўрнига 50 фоиз нархда битта пойабзал сотиб олиш имконини берувчи “Якка пойабзал хизмати”ни йўлга қўйди. Бироқ компаниянинг мазкур кампания танишувида собиқ Исроил аскари Шалев Битонни (Shalev Biton) танлагани баҳс-мунозараларни келтириб чиқарди.

Битон 2021 йилда Ғазо чегараси яқинида армия сафида қирғинларда қатнашаётган вақтда у ўтирган машинага танкка қарши ракета келиб урилиши оқибатида оғир яраланган ва чап оёғидан айрилган эди.

Кампания тарқалишидан сўнг Ғазодаги оёқ-қўли кесилганлар масаласи эътибор марказига тушди. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти (ЖССТ) тахминларига кўра, 2023 йил октябрь ойидан буён 5 мингдан ортиқ фаластинлик ўз аъзоларидан айрилган.

Ижтимоий тармоқларда Битоннинг реклама кадрлари оёқ-қўлини йўқотган фаластинлик болаларнинг суратлари билан ёнма-ён жойлаштирилди. Фойдаланувчилар Adidas’нинг бу танқидий танловини қоралаб, компанияни бойкот қилишга чақирдилар.

Оскар мукофоти совриндори, испаниялик актёр Хавьер Бардем ҳам Adidas’ни бойкот қилиш чақириғини қўллаб-қувватлади.

Италиялик фаол Винченцо Фуллон (Vincenzo Fullone) Adidas пойабзаллари ахлатга ташлангани акс этган видеони улашиб, “Брендлар жиноятчиларни танлаганида, инсонлар ҳам қаршиликни танлайди”, деган фикрларни билдирди.

Бардем ҳам мазкур видеони ўз Инстаграм саҳифасида эълон қилиб, Adidas’ни бойкот қилиш чақириғига қўшилди.

Фаластин учун Бойкот, Санкция ва Ажратиш (BDS) ҳаракатининг бир қисми бўлган PACBI мувофиқлаштирувчиси Уэстбрук ҳам бу кампанияга норозилик билдирди.

Уэстбрук Ғазодаги аъзоларидан айрилганларни эслатиб, қуйидагиларни айтди:

“Бу шунчаки Adidas’нинг бефарқлиги ёки сезгирликка эга эмаслиги эмас. Бу Исроил томонидан ўлдирилган, яқинларидан айрилган ёки Исроил туфайли қўл-оёғини йўқотган фаластинликларга нисбатан очиқдан-очиқ ҳақоратдир”.

Америкалик ижтимоий тармоқ фаоли Кристенсен ҳам кампанияга қарши чиқиб, “Ғазодаги болаларнинг энди ҳеч қачон юра олмаслиги мумкинлигини билиш жуда ҳам жирканч ҳолат”, дея таъкидлади.

Европа Парламенти аъзоси Ҳасан ва инсон ҳуқуқлари ҳимоячиси Абулҳава ҳам ўзларининг ижтимоий тармоқлардаги саҳифаларида бу кампанияга қарши эканликларини билдирдилар.

Битоннинг Исроилдаги 12-канал билан биргаликда Инстаграмда жойлаштирган умумий постига ҳам “Озод Фаластин”, “Фаластин учун адолат” ва “Adidas’ни бойкот қилинг” мазмунидаги кўплаб изоҳлар ёзилди.

Норозиликлар ортидан ижтимоий тармоқларда Adidas’га қарши бойкот чақириқлари авж олган бир пайтда, компания танқидларга ҳали изоҳ бермагани хабар қилинди.

Adidas 2024 йилда ҳам Фаластинни қўллаб-қувватлаши билан танилган машҳур модель Белла Ҳадидни реклама кампаниясидан четлаштирганидан кейин танқидлар ва бойкот чақириқлари нишонига айланган эди.